Trafik kazaları neticesinde aracınızda meydana gelen fiziksel hasarlar yetkili servislerce kusursuz biçimde onarılsa dahi, araçların ikinci el piyasasındaki ticari değerinde kaçınılmaz bir düşüş yaşanmaktadır. “Araç Değer Kaybı” olarak adlandırılan bu maddi zarar, kusurlu taraftan ve onun Zorunlu Mali Sorumluluk (Trafik) Sigortasından yasal yollarla talep edilebilmektedir.
Müvekkillerimizin hak kaybına uğramaması adına trafik kazalarından kaynaklı araç değer kaybı tazminat sürecinizi titizlikle yürütmekteyiz. Değer kaybı taleplerinizin eksiksiz tahsili için güncel mevzuat ve atılması gereken adımlar aşağıda kısaca özetlenmiştir.
Kimler Araç Değer Kaybı Alabilir?
Bir trafik kazası sonrasında araç değer kaybı talebinde bulunabilmeniz için mevzuatımız ve yerleşik yargı kararları çerçevesinde bazı şartların bir arada bulunması gerekmektedir:
- Kusur Durumu: Kazanın meydana gelmesinde %100 (tam) kusurlu olmamanız esastır. Kusur oranınız nispetinde (örneğin karşı taraf %75, siz %25 kusurluysanız, hesaplanan değer kaybının %75’ini) talep edebilirsiniz. Tamamen kusursuz iseniz zararın tamamını talep hakkınız doğar.
- Aracın Pert (Tam Hasarlı) Olmaması: Araç onarılamayacak derecede ağır hasar görmüş ve “pert” işlemine tabi tutulmuşsa değer kaybı istenemez. Bu durumda aracın kaza tarihindeki rayiç bedelinin tamamının tazmini istenir.
- Aynı Bölgeden Daha Önce Ağır Hasar Alınmaması: Aracın kazaya karışan ve onarılan parçalarının, daha önceki bir kazada ağır hasar görmemiş ve işlem yapılmamış olması gerekmektedir.
Anayasa Mahkemesi İptalleri ve Güncel Hesaplama Kriterleri
Geçmişte sigorta şirketleri, Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları’nda yer alan ve mağdurların aleyhine olan şablon formülleri (kilometre ve yaş sınırları gibi kısıtlamaları) kullanarak eksik ödeme yapma yoluna gitmekteydi. Ancak Anayasa Mahkemesi’nin iptal kararları ile bu haksız kısıtlamalar büyük ölçüde ortadan kaldırılmıştır. Artık hesaplamalar katı formüllere göre değil, serbest piyasa koşullarına ve “gerçek zarar” ilkesine göre yapılmaktadır.
Yargıtay Uygulamaları Işığında Gerçek Zararın Tespiti
Yerleşik yargı kararları uyarınca araç değer kaybı; aracın kazadan önceki ikinci el piyasa rayiç değeri ile kazadan sonra onarılmış halindeki (hasarlı geçmişi bilinen) ikinci el piyasa değeri arasındaki fark olarak tespit edilmektedir. Bu hesaplama; aracın markası, modeli, üretim yılı, kilometresi ve hasarın niteliği dikkate alınarak serbest piyasa koşullarına göre bağımsız uzman bilirkişilerce tespit edilmelidir.
Zamanaşımı Süreleri
Trafik kazalarından kaynaklanan maddi tazminat ve değer kaybı talepleri, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu Madde 72 ve 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu Madde 109 uyarınca haksız fiil hükümleri ile aynı zamanaşımı sürelerine tabidir. Zarar görenin, zararı ve tazminat yükümlüsünü öğrendiği tarihten başlayarak iki yıl ve her hâlükârda fiilin işlendiği tarihten başlayarak on yıl içinde yasal yollara başvurması şarttır. Kazada cezayı gerektiren bir fiil söz konusuysa (örneğin yaralanma), ceza kanunlarında öngörülen uzamış zamanaşımı süreleri tazminat talepleri için de geçerli olur. Hak düşürücü sürelere riayet edilmesi davanın esası açısından son derece kritiktir.
Başvuru Süreci İçin Gerekli Evraklar
Hukuki süreci hızlı ve etkin bir şekilde başlatabilmemiz için aşağıdaki temel evrakların tarafımıza iletilmesi gerekmektedir:
- Kaza Tespit Tutanağı (veya kolluk kuvvetlerince tutulan raporlar)
- Araca ait güncel ruhsat fotokopisi
- Kazaya karışan araçların olay yerinde çekilmiş fotoğrafları
- Ekspertiz raporu ve onarım detaylarını gösteren servis faturaları
- Kusurlu aracın trafik (ZMM) poliçesi bilgileri
Dosyanızın Ön Değerlendirmesi İçin Bize Ulaşın
Mevcut değer kaybı alacağınızın zamanaşımına uğramadan incelenmesi ve tahsil edilebilecek maksimum değer kaybı miktarının tespiti için kaza evraklarınızı tarafımıza iletebilirsiniz.
Kösealioğlu & Bayazıt Hukuk ve Danışmanlık
